Skandynawia - Północ Magiczna

Strona główna | Kraje Nordyckie | Łotwa

Łotwa

Flaga Łotwy

Foto: internet

Łotwa – państwo w Europie Północnej powstałe po I wojnie światowej, jeden z krajów nadbałtyckich. Członek Unii Europejskiej i NATO. Od strony lądowej graniczy z Litwą (453 km), Białorusią (141 km), Rosją (217 km) i Estonią (339 km). Łączna długość granic lądowych wynosi 1150 km. Długość należącego do Łotwy wybrzeża Morza Bałtyckiego wynosi 531 km. Łotwa jest członkiem Unii Europejskiej od 1 maja 2004 i NATO od 29 marca 2004. Należy także do ONZ, OBWE, Rady Europy oraz Rady Bałtyckiej i Rady Państw Morza Bałtyckiego.

Historia

Ziemie obecnej Łotwy zostały zasiedlone przez ludność ugrofińską oraz Bałtów; w połowie średniowiecza nad Zatoką Ryską zamieszkiwali ugrofińscy Liwowie, a na południe i wschód od nich — plemiona bałtyckie: Kurowie, Zemgalowie, Sełowie i Latgalowie. Na pobrzeża bałtyckie oraz w głąb Dźwiny i Lelupy docierały (prawdopodobnie już od VI–VII w.) wyprawy skandynawskie o charakterze łupieżczym i handlowym. Powstały ośrodki produkcyjno-handlowe (Grobina). Ważnym szlakiem handlowym była Dźwina. Od X w. od wschodu rozszerzały się wpływy Rusi, która okresowo narzucała części plemion swoje zwierzchnictwo. Nad Dźwiną doszło do powstania niewielkich księstw: Gercike (Jersika) i Koknese (Kukenois), zależnych od Połocka. Od połowy XII w. w rejon ujścia Dźwiny docierali kupcy niemieccy (głównie z Lubeki), potem także misjonarze, podejmujący próby chrystianizacji Liwów i Bałtów, początkowo drogą pokojową, a po 1200 — zbrojną. Wielką rolę w organizowaniu ekspansji niemieckiej odegrali biskup Albert von Buxhövden (1201 założył Rygę) i zakon kawalerów mieczowych, utworzony 1202. W XIII w. rycerstwo niemieckie podbiło miejscowe plemiona i kilkakrotnie stłumiło ich powstania. Dokonano chrystianizacji ludności. Na zdobytym terytorium, zw. Inflantami (od Liwów), powstały władztwa terytorialne: zakonu (od 1237 będącego gałęzią Krzyżaków) oraz biskupstw. Stosunki społ. zostały ukształtowane wg zachodnioeuropejskiego wzoru feudalnego. Warstwę panującą stanowiło rycerstwo, głównie pochodzenia niemieckiego lub niekiedy miejscowego (ze zniemczonych możnych), a poddaną ludność chłopską — Liwowie i Bałtowie. Niemcy dominowali też w zakładanych przez siebie miastach. 
Od lat 20. XVI w. na Inflanty docierały idee reformacji, zyskując zwolenników wśród niemieckich mieszczan i szlachty. W 1558 atak wojsk moskiewskich na Inflanty spowodował oddanie się zakonu pod opiekę monarchii polsko-litewskiej. W 1561, po sekularyzacji zakonu Krzyżaków inflanckich, Łotwa przeszła pod wspólne władanie Polski i Litwy. Kurlandię i Semigalię otrzymał w dziedziczne lenno ostatni mistrz zakonu, G. Kettler. O losach reszty kraju zadecydowały wojny Stefana Batorego z Moskwą. Rozejm w Jamie Zapolskim (1582) przyznał Rzeczypospolitej resztę Łotwy. Na mocy pokoju w Oliwie (1660), kończącego 60-letnie wojny, z 1660 większą część Inflant (w tym północną Łotwę z Rygą) otrzymała Szwecja, przy Rzeczypospolitej pozostała Latgalia ze stolicą w Dyneburgu (ob. Daugavpils) jako tzw. Inflanty polskie. Po wojnie północnej 1721 Inflanty szwedzkie zostały przyłączone do Rosji; Inflanty polskie weszły w jej skład 1772, po pierwszym rozbiorze, a Kurlandia 1795 — po trzecim. Rząd rosyjski zapewnił niemieckiej szlachcie inflanckiej przywileje, łącznie z samorządem stanowym (Landtagiem). W 1817–19 zniesiono poddaństwo osobiste chłopów (Łotyszów), pozbawiając ich jednocześnie prawa do ziemi, uznanej w całości za własność feudałów. Chłopi łotewscy zaczęli napływać do miast, zmniejszając tam znaczenie żywiołu niemieckiego, ale nadal dominującą rolę w przemyśle i samorządzie miejskim odgrywali Niemcy. Rozwój kapitalizmu przyspieszył proces krystalizacji świadomości narodowej Łotyszów (młodołotysze); u schyłku XIX w. zaczął kształtować się ruch robotniczy.W czasie I wojny światowej 1914–15 znaczną część Łotwy zajęli Niemcy.

Geografia

Łotwa jest niewielkim krajem leżącym w Europie Północnej. Obszar kraju cechujący się klimatem przejściowym jest nizinnym terenem gdzie typową formacją roślinną są lasy mieszane. Łotwa zalicza się do krajów nadbałtyckich, jest także członkiem UE. Łotwa przed rokiem 1990 wchodziła w skład dawnego ZSRR. Powierzchnia – 64 600 km². Położenie – Łotwa leży we wschodniej części Europy, nad wschodnim wybrzeżem Morza Bałtyckiego. Skrajne punkty: północny 58°05'N, południowy 55°40'N, zachodni 20°58'E, wschodni 28°14'E. Rozciągłość południkowa wynosi 210 km, a równoleżnikowa 450 km..Łotwa graniczy z następującymi państwami: 
· Białoruś – 141 km 
· Estonia – 267 km 
· Litwa – 453 km 
· Rosja – 250 km 
Linia brzegowa – 531 km

Demografia

Według najnowszych badań łotewskiego Centralnego Biura Statystycznego (Central Statistical Bureau – CSB) w ciągu ostatnich 12 lat populacja Łotwy zmniejszyła się aż o 340 tysięcy osób. W stosunku do 2000 roku oznacza to aż 13% ubytek ludności. W okresie od 1 stycznia 2000 roku do 1 stycznia 2012 roku 211,4 tysięcy osób wyemigrowało z Łotwy. Spadek liczby ludności o kolejne 128,6 tysięcy był natomiast wynikiem ujemnego przyrostu naturalnego (-0,6% w 2011 roku). Najbardziej dramatycznie populacja Łotwy zmniejszyła się w latach 2009 (-1,9%) oraz 2010 (-2,1%) – łącznie nastąpił spadek o 84,4 tys. osób. Dodatkowo w 2010 roku na Łotwie urodziło się najmniej dzieci od 1998 roku. Dla lepszego zobrazowania skali tego zjawiska wystarczy przypomnieć, że trzecie największe miasto Łotwy, Lipawa, liczy niecałe 77 tysięcy mieszkańców. Co prawda w 2011 roku liczba osób emigrujących z Łotwy spadła o niemal 10 tysięcy, ale mimo to populacja zmniejszyła się o prawie 33 tysiące osób. Tym samym był to czwarty pod względem wielkości ubytek ludności Łotwy w ciągu ostatnich 12 lat.

Praca

Płace są tu niższe niż w Polsce, a i rynek pracy nieco mniejszy. By mieć nadzieje na dobrą pracę, warto poznać nie tylko język łotewski, ale również rosyjski i angielski. Po dramatycznym kryzysie kraj powoli wychodzi z dołka – na początku 2012 r. deklarowała nawet szybkie przyjęcie euro. 


Autor: skandynawia.com.pl/ interent